ICD-10 kodlaması ve SUT kontrolü için epikrizin yapılandırılması
Epikriz, bir yatış sürecini en eksiksiz anlatan belgedir; ama serbest metin olduğu için kodlama ve faturalama adımlarında yeniden okunmak zorunda kalır. TIS, epikrizi ve raporları yapılandırılmış alanlara dönüştürür, ICD-10 önerisini ve SUT kontrolünü ödeme öncesine taşır. Son onay hekimdedir.
Bir hastanın yatışı boyunca üretilen bilginin büyük kısmı sonunda epikrize yansır: neden yatırıldığı, hangi tetkiklerin yapıldığı, hangi tanıların konduğu, hangi tedavinin uygulandığı ve hangi önerilerle taburcu edildiği. Hekim bu belgeyi klinik bir anlatı olarak yazar. Ancak aynı belge, birkaç adım sonra kodlama ve faturalama ekiplerinin önüne başka bir amaçla gelir: tanıların doğru kodlanıp kodlanmadığı, yapılan işlemlerin SUT kurallarıyla uyumlu olup olmadığı, faturada eksik ya da tutarsız bir kalem bulunup bulunmadığı bu metinden çıkarılmaya çalışılır.
Serbest metinde kalan bilgi
Serbest metin hekim için doğaldır; sistemler için ise okunması zor bir kaynaktır. Aynı bulgu, yazan hekime göre farklı kelimelerle, kısaltmalarla ya da Latince terimlerle geçer. Bir tanı metnin ortasında yer alır ama kodlama alanına hiç taşınmaz. Bir işlem epikrizde anlatılır, faturada karşılığı eksik kalır. Bu uyumsuzluklar fark edilmezse ödeme aşamasında bir ret ya da kesinti olarak geri döner. O noktada düzeltmek hem zaman alır hem de dosyanın geri gönderilmesi anlamına gelir.
Sorun yalnızca faturalama tarafında değildir. Hasta bir sonraki başvurusunda geldiğinde, onu karşılayan hekim de önceki yatışın özetine ulaşmak için aynı serbest metni yeniden okur. Bilgi vardır, ama her seferinde yeniden çıkarılması gerekir.
Hasta ikizi belgeleri tek canlı profilde toplar
TIS’in hasta tarafındaki temel yapısı hasta ikizidir. HBYS ve Medula verisi tek bir canlı hasta profilinde birleşir. Epikriz ve raporlar bu profile yalnızca dosya olarak eklenmez; yapılandırılmış alanlara dönüşerek profilin parçası olur. Klinik özet, risk işaretleri ve SUT denetimi aynı görünümde yer alır.
Profil zamanla zenginleşir. Her yeni başvuru, rapor ve epikriz aynı profile eklenir; hekim bir sonraki başvuruda hastanın önceki yatışlarını ayrı dosyalarda aramak yerine tek bir görünümde bulur.
Bu yapı, aynı bilginin farklı ekiplerce tekrar tekrar okunmasını gereksiz kılar. Hekim klinik özeti, kodlama ekibi tanı ve işlem alanlarını, faturalama ekibi SUT kontrol sonuçlarını aynı kayıttan görür. Provizyon ve fatura hazırlığı boş bir sayfadan değil, hazır bir klinik sentezle başlar.
Epikriz yapılandırılmış alanlara ayrılır
Dönüşüm, belgenin okunmasıyla başlar. MINA epikrizi ve eşlik eden raporları okur; tanıları, yapılan işlemleri, kullanılan ilaçları ve önemli bulguları ilgili alanlara ayırır. Türkçe klinik dilin kısaltmaları, yazım farkları ve karışık terminolojisi bu adımda ele alınır. Yapılandırma metni değiştirmez; hekimin yazdığı epikriz olduğu gibi kalır, alanlar onun yanında ayrı bir katman olarak durur.
Burada önemli bir ilke geçerlidir: belge ile çıkarım birbirinden ayrı tutulur. Her alanın belgede neye dayandığı görünür. Kullanıcı bir alanın nereden geldiğini merak ettiğinde doğrudan kaynak metne ulaşır. Belgede açıkça yazan ile sistemin yorumladığı her yanıtta ayrı gösterilir; bu da çıktıyı denetlenebilir kılar.
ICD-10 önerisi ve SUT kontrolü
Yapılandırılan tanı alanları üzerinden MINA ICD-10 kodu önerir. Öneri gerekçesiyle gelir: hangi ifadeye ve hangi bulguya dayandığı yanında görünür. Epikrizde geçen ama kodlanmamış bir tanı ya da kodlanmış ama metinde desteği bulunmayan bir kod ayrıca işaretlenir.
SUT kontrolü de aynı alanlar üzerinden yürür. Yapılan işlemler, kullanılan malzeme ve ilaçlar SUT kurallarıyla karşılaştırılır. Buradaki karar kural motorundadır: bir işlemin SUT’a uygun olup olmadığını kural motoru belirler, yapay zekâ sonucu ve ilgili kuralı açıklar. Böylece bir uyumsuzluk çıktığında ekip yalnızca “uygun değil” uyarısıyla değil, bu uyarının nedeniyle karşılaşır.
Örnek bir akış düşünelim. Epikrizde bir ek tanıdan söz ediliyor, ama kodlama alanında yalnızca ana tanı var. Sistem bu tanıyı metindeki ilgili cümleyle birlikte işaretler ve bir ICD-10 önerisi sunar. Hekim cümleyi görür, tanının kodlanması gerekip gerekmediğine karar verir ve öneriyi onaylar ya da düzeltir. Aynı dosyada bir işlem için gereken rapor eksikse, SUT kontrolü bunu ilgili kuralla birlikte gösterir; ekip raporu fatura öncesinde tamamlar.
Eksikler ödeme öncesi işaretlenir
Sürecin asıl kazancı zamanlamadadır. SGK/Medula faturalama hataları ve SUT uyumsuzlukları, fatura kesilmeden ve ödeme süreci başlamadan önce işaretlenir. Eksik bir rapor, desteklenmeyen bir kod ya da epikrizle uyuşmayan bir fatura kalemi, dosya kurumdan çıkmadan görünür hale gelir. Red riski, dosya geri döndükten sonra değil, düzeltmenin en kolay olduğu anda ele alınır.
Bu, ekiplerin çalışma biçimini de değiştirir. Kodlama ve faturalama ekipleri aynı eksik üzerinde ayrı ayrı çalışmak yerine aynı kayıttan ilerler. Hekim, kodlama ve faturalama arasındaki soru ve yanıtlar da aynı kayıt üzerinden yürür; bir eksiğin neden işaretlendiği herkes için aynı gerekçeyle görünür.
Son onayı hekim verir
MINA karar vermez, karar destekler. ICD-10 önerisi hekim onaylamadan kesinleşmez; SUT kontrolünün sonucu ilgili ekibin değerlendirmesine sunulur. Kararı insan verir; yapay zekâ gerekçesini ve kaynağını gösterir, her çıktı denetlenebilir. Hekim bir öneriyi kabul etmekte ya da değiştirmekte serbesttir.
Veri hastanenin içinde kalır. Epikriz ve raporlar kurumun kendi ortamında işlenir; kişisel veriler KVKK uyumlu maskeleme ile korunur ve veri sorumlusu kurumdur. TIS, HBYS’nin yerine geçmez, üzerine akıllı bir katman olarak eklenir; tek bir modülle başlayıp ihtiyaca göre genişleyebilir.
Epikrizden yapılandırılmış veriye geçişin kendi iş akışınızda nasıl çalıştığını görmek için POC talebinde bulunabilirsiniz.